San Marino is een dwergstaat die volledig door Italië wordt omringd, gelegen op de top van de Monte Titano in de Apennijnen. Met een oppervlakte van slechts 61 km² en ongeveer 33.000 inwoners is het een van de oudste republieken ter wereld. Het land biedt een opmerkelijk hoge levenskwaliteit, sterke gemeenschapsbanden en een veilige, betaalbare leefomgeving. Deze gids behandelt alles wat je moet weten over verhuizen naar San Marino — van visa en huisvesting tot gezondheidszorg, bankieren en het dagelijks leven.
Of je nu wordt aangetrokken door de middeleeuwse, door UNESCO erkende hoofdstad of door de aantrekkingskracht van een hechte gemeenschap op korte afstand van de Italiaanse kust, deze gids neemt je stap voor stap mee door het hele verhuisproces.
San Marino in één oogopslag
- Inwoners
- ~34,000–35,000
- Hoofdstad
- San Marino City
- Munteenheid
- Euro (EUR)
- Gemiddeld salaris
- ca. € 2.000–€ 3.200/maand (netto)
- Taal
- Italiaans (Engels wordt begrepen in toeristische gebieden)
- Klimaat
- Mediterraan met koele bergwinters; warme, droge zomers
- Tijdzone
- CET (UTC+1) / CEST (UTC+2 in de zomer)
- Oppervlakte
- 61 km² (oppervlakte)
- Regeringsvorm
- Parlementaire republiek (twee regerend kapiteins)
Waarom verhuizen naar San Marino in 2026
- Extreem veilig: San Marino behoort consequent tot de veiligste landen van Europa, met zeer lage criminaliteitscijfers en een sterk gevoel van maatschappelijke verantwoordelijkheid.
- Betaalbaar leven: In vergelijking met andere Europese dwergstaten zoals Monaco of Liechtenstein biedt San Marino aanzienlijk lagere levenskosten, met behoud van hoogwaardige publieke dienstverlening.
- Uniek belastingklimaat: San Marino heeft een eigen belastingstelsel en past geen Italiaanse BTW toe. De inkomstenbelastingtarieven zijn progressief en over het algemeen gunstiger dan in het aangrenzende Italië.
- Open grens met Italië: Dankzij langdurige overeenkomsten met Italië is de grens open. Je kunt vrij doorrijden naar de regio's Emilia-Romagna en Marche voor boodschappen, reizen en de bereikbaarheid van grote luchthavens.
- UNESCO-werelderfgoed en cultuur: Het historische centrum van San Marino City en de Monte Titano staan op de UNESCO-Werelderfgoedlijst. Het land heeft een rijke middeleeuwse erfenis, wereldberoemde postzegels en munten die door verzamelaars worden gewaardeerd, en een levendige culturele kalender.
- Sterke gemeenschap: Met slechts 33.000 inwoners biedt San Marino een ongewoon hechte sociale omgeving, waar nieuwkomers zich snel kunnen integreren en oprechte relaties kunnen opbouwen.
Verhuiskosten naar San Marino
De meeste internationale verhuizingen naar San Marino lopen via Italiaanse havens (Ravenna of Rimini) en worden vervolgens per vrachtwagen over de grens vervoerd. De kosten zijn afhankelijk van de omvang van de zending, herkomst en of je een volledige of gedeelde container gebruikt.
| Herkomst | Geschatte kostenrange | Container/Volume |
|---|---|---|
| Binnen Europa (EU) | € 1.500–€ 4.000 | 20-voet container |
| Noord-Amerika | € 5.000–€ 10.000 | 20-voet container |
| Azië / Midden-Oosten | € 4.500–€ 9.000 | 20-voet container |
| Luchtvracht (per kg) | € 5–€ 12 | Kleine of spoedzendingen |
Kostencomponenten uitgelegd
- Transport: € 1.500–€ 6.000, afhankelijk van afstand en methode (weg, zee of lucht).
- Verzekering: Doorgaans 1%–3% van de opgegeven waarde van de zending.
- Douaneafhandeling: € 300–€ 1.200, afhankelijk van de omvang van de zending en de complexiteit van de documentatie. Omdat San Marino buiten de douane-unie van de EU valt, worden goederen uit EU-landen als import behandeld.
- Verpakkingsmateriaal: € 150–€ 500 voor professionele inpakservices.
- Opslag (indien nodig): € 100–€ 300 per maand bij opslagfaciliteiten in Rimini of in San Marino.
- Administratiekosten: € 100–€ 400 voor vergunningen, certificaten en documentatie.
Een persoonlijke offerte nodig?
Ontvang drie geselecteerde offertes van verhuisbedrijven binnen 48 uur.
Visum- en verblijfsvereisten
San Marino is geen EU-lidstaat, dus EU-burgers hebben geen automatisch vrij verkeer. De open grens met Italië en bilaterale overeenkomsten vereenvoudigen het proces echter aanzienlijk. Alle buitenlandse onderdanen die langer dan 90 dagen willen blijven, moeten een Permesso di Soggiorno (verblijfsvergunning) aanvragen, afgegeven door de Segreteria di Stato per gli Affari Interni (Staatssecretariaat voor Binnenlandse Zaken).
Voor Italiaanse burgers
Italiaanse staatsburgers profiteren van speciale bilaterale overeenkomsten. Ze mogen in San Marino wonen en werken met een vereenvoudigde registratie en hebben geen formele verblijfsvergunning nodig, hoewel ze zich wel moeten inschrijven bij het lokale bevolkingsregister (Ufficio Anagrafe).
Voor EU-/EER-burgers
EU-burgers kunnen San Marino vrij binnenkomen via Italië. Om langdurig te verblijven moeten ze een Permesso di Soggiorno aanvragen. Het proces is eenvoudig als je een bewijs van werkzaamheden, zelfstandig ondernemerschap of voldoende financiële middelen kunt overleggen.
Voor niet-EU-onderdanen: belangrijkste verblijfsvergunningscategorieën
Permesso di Soggiorno per Lavoro (werkverblijfsvergunning)
- Vereisten: Bevestigd arbeidscontract bij een Sammarinese werkgever; de werkgever moet aantonen dat er geen geschikte lokale kandidaat beschikbaar was.
- Behandeltijd: 4–8 weken.
- Geldigheid: Eerst één jaar, jaarlijks verlengbaar tot maximaal vijf jaar, waarna een langdurige vergunning kan worden verleend.
- Belangrijkste details: De werkgever start de aanvraag via de Segreteria di Stato per il Lavoro (Staatssecretariaat voor Arbeid).
Permesso di Soggiorno per Motivi Familiari (gezinsherenigingsvergunning)
- Vereisten: Bewijs van familieband met een inwoner van San Marino; de garant moet adequate huisvesting en financiële middelen aantonen.
- Behandeltijd: 6–10 weken.
- Geldigheid: Komt overeen met de geldigheidsduur van de vergunning van de garant.
- Belangrijkste details: Geldt voor echtgenoten, afhankelijke kinderen en afhankelijke ouders.
Permesso di Soggiorno per Studio (Verblijfsvergunning voor studie)
- Voorwaarden: Bewijs van inschrijving bij een erkende San Marinese onderwijsinstelling; bewijs van voldoende financiële middelen.
- Verwerkingstijd: 4–6 weken.
- Geldigheid: Geldig voor het academische jaar, jaarlijks te verlengen.
- Belangrijkste details: Beperkt deeltijdwerk kan toegestaan zijn naast je studie.
Permesso di Soggiorno per Motivi Economici
- Voorwaarden: Bewijs van aanzienlijk onafhankelijk inkomen of spaargeld; particuliere ziektekostenverzekering; strafblad zonder veroordelingen.
- Verwerkingstijd: 8–12 weken.
- Geldigheid: Eén jaar, te verlengen.
- Belangrijkste details: Geschikt voor gepensioneerden of remote werkers met inkomen van buiten San Marino.
- Reis San Marino in via Italië (geen extra grenscontroles aan de Italiaans-San Marinese grens).
- Verzamel documenten: Geldig paspoort, paspoortfoto's, bewijs van inkomen of arbeidsovereenkomst, bewijs van huisvesting en een verklaring omtrent gedrag uit je land van herkomst.
- Dien je aanvraag in bij de Segreteria di Stato per gli Affari Interni in San Marino City.
- Ontvang na goedkeuring je Codice Fiscale Sammarinese (San Marese belastingidentificatienummer).
- Schrijf je in bij het Ufficio Anagrafe (burgerlijke stand) om je bewijs van inschrijving te krijgen.
- Woon indien nodig een biometrische afspraak bij (vingerafdrukken en foto voor de vergunningskaart).
- Geldig paspoort (minimaal 12 maanden geldig)
- Vier paspoortfoto's
- Bewijs van huisvesting (huurcontract of eigendomsakte)
- Arbeidsovereenkomst of bewijs van financiële middelen
- Verklaring omtrent gedrag (gelegaliseerd met apostille)
- Ziektekostenverzekeringsbewijs
- Ingevuld aanvraagformulier (verkrijgbaar bij de Segreteria di Stato)
Woning zoeken in San Marino
De woningmarkt in San Marino is klein maar stabiel. Het aanbod bestaat voornamelijk uit appartementen en rijtjeshuizen, met daarnaast enkele vrijstaande woningen in de buitenste castelli (gemeenten). De huurmarkt is beperkt en veel woningen worden net zo vaak via mond-tot-mondreclame verhuurd als via online advertenties.
Gemiddelde huren per wijk (2026)
| Wijk | 1-slaapkamer (per maand) | 3-slaapkamers (per maand) | Marktconcurrentie |
|---|---|---|---|
| San Marino City (Centro) | €550–€700 | €800–€1.100 | Laag aanbod |
| Borgo Maggiore | €500–€700 | €800–€1.200 | Gemiddeld |
| Serravalle | €450–€700 | €750–€1.100 | Gemiddeld |
| Domagnano | €400–€600 | €700–€1.000 | Laag |
| Fiorentino | €350–€550 | €650–€900 | Laag |
Lokale woningterminologie
- Castello: San Marino is verdeeld in negen castelli (gemeenten), elk met een eigen lokaal bestuur. Dit is vergelijkbaar met een gemeente of wijk.
- Contratto di Locazione: Huur- of leasecontract. Standaardcontracten lopen 2+2 jaar (twee jaar oorspronkelijke termijn met automatische verlenging van twee jaar).
- Deposito Cauzionale: Borgsom, meestal gelijk aan twee tot drie maanden huur.
- Spese Condominiali: Onderhoudskosten voor het gebouw/de VvE, soms inbegrepen bij de huur maar vaak apart gefactureerd.
Hoe vind je een woning
Online platforms:
- Immobiliare.it (sectie San Marino): Het grootste Italiaanse woningplatform met enkele San Marese aanbiedingen.
- Casa.it: Een ander groot Italiaans platform met grensoverschrijdende aanbiedingen.
- Lokale Facebook-groepen: Groepen zoals "Affitti San Marino" en "San Marino Immobili" zijn actief en plaatsen vaak woningen voordat ze ergens anders verschijnen.
Lokale bronnen:
- Agenzie Immobiliari: Lokale makelaars in Borgo Maggiore en San Marino City verzorgen een aanzienlijk deel van de huurmarkt.
- Ufficio Anagrafe: Het kantoor van de burgerlijke stand kan je helpen bij het zoeken naar huisvesting.
- Mond-tot-mondreclame: In een land met 33.000 inwoners zijn persoonlijke contacten vaak de snelste weg naar een nieuwe woning.
Tips voor buitenlanders bij het vinden van een woning
- Begin op tijd met zoeken; de markt is klein en het aanbod wisselt langzaam.
- Houd er rekening mee dat je de borg bij akkoord direct contant of via bankoverschrijving moet betalen.
- Een lopende (of goedgekeurde) aanvraag voor je Permesso di Soggiorno geeft verhuurders veel vertrouwen.
- Overweeg een kortlopende gemeubileerde huur voor de eerste één tot drie maanden, terwijl je zoekt naar een vaste woning.
- Bekijk woningen altijd in persoon als dat kan; online advertenties zijn niet altijd up-to-date.
Huurcontract en juridische bescherming
De San Marese huurwet biedt een redelijke bescherming voor huurders. Huurcontracten vallen onder de Legge sulla Locazione (Huurwet). De belangrijkste punten zijn:
- Standaard huurduur: twee jaar, verlengbaar met nog eens twee jaar.
- Vroegtijdige opzegging door de huurder vereist drie maanden opzegtermijn en kan leiden tot verlies van een deel van de borg.
- Huurverhogingen zijn gereguleerd en gekoppeld aan inflatie-indexen.
- Verhuurders moeten zes maanden vooraf aangeven als het contract niet wordt verlengd.
- Geschillen worden behandeld door de Conciliatore (lokale civiele mediator) of de Commissario della Legge (rechterlijke autoriteit).
Waarschuwing: Huurscams
Omdat de markt klein is, komen regelrechte scams weinig voor, maar ze bestaan — met name bij online advertenties met gestolen foto's. Bekijk de woning altijd in persoon, controleer het eigendomsbewijs via het lokale kadaster en maak nooit geld over voordat het contract is ondertekend.
Zorg & Verzekeringen
San Marino biedt inwoners toegang tot zowel het eigen openbare zorgstelsel als de Italiaanse nationale gezondheidsdienst (Servizio Sanitario Nazionale, SSN). Deze dubbele toegang is een van de grote voordelen van het leven in de republiek.
Openbare gezondheidszorg (Istituto per la Sicurezza Sociale — ISS)
De openbare gezondheidszorg van San Marino wordt beheerd door het ISS (Istituto per la Sicurezza Sociale), dat het Ospedale di Stato (staatsziekenhuis), klinieken en eerstelijnszorg binnen de republiek exploiteert.
- Kosten: Gefinancierd via verplichte sociale zekerheidsbijdragen die worden beheerd door het ISS (ongeveer 8,3% werknemer + ~27,4% werkgever, samen ≈35,7% van het bruto inkomen).
- Dekking: Huisartsbezoeken, verwijzingen naar specialisten, ziekenhuiszorg, spoeddiensten, kraamzorg en gesubsidieerde recepten.
- Voorwaarden: Alle legale inwoners die ingeschreven zijn bij het sociale zekerheidsstelsel.
- Geschikt voor: Iedereen in loondienst of zelfstandig in San Marino; gezinnen; langdurige inwoners.
Toegang tot de Italiaanse gezondheidszorg
Via bilaterale overeenkomsten hebben Sammarinese inwoners ook toegang tot de Italiaanse SSN voor behandelingen die lokaal niet beschikbaar zijn. Verwijzingen naar grote Italiaanse ziekenhuizen in Rimini, Bologna en andere steden komen vaak voor bij complexe ingrepen, operaties en specialistische zorg.
Particuliere ziektekostenverzekering
Een particuliere verzekering is een aanvulling op het openbare stelsel en is populair bij expats die sneller toegang willen tot een specialist of een privékamer in het ziekenhuis.
- Kosten: €80–€250/maand voor een individuele dekking; €200–€500/maand voor gezinsdekking.
- Dekking: Particuliere klinieken, kortere wachttijden, tandheelkundige zorg, opticiëns en internationale dekking.
- Voorwaarden: Beschikbaar voor alle inwoners, ongeacht de arbeidsstatus.
- Geschikt voor: Expats die nog niet ingeschreven zijn bij de sociale zekerheid; wie internationale dekking zoekt; iedereen die premium voorzieningen wil.
Belangrijkste verzekeringsaanbieders
- ISS (Istituto per la Sicurezza Sociale): De belangrijkste sociale zekerheids- en ziektekostenverzekeringsinstantie van San Marino. Beheert het Dipartimento Ospedaliero en eerstelijnszorgdiensten.
- Generalitalia / Allianz (via Italië): Grote Italiaanse verzekeraars die grensoverschrijdende polissen aanbieden die geldig zijn in zowel San Marino als Italië.
- Unisalute: Een Italiaanse aanbieder die populair is bij expats voor aanvullende dekking met een breed netwerk aan particuliere klinieken.
Zorgdekking regelen (tijdlijn)
- Schrijf je in bij het Ufficio Anagrafe zodra je je verblijfsvergunning ontvangt.
Let op: De openbare zorgdekking in San Marino is gebaseerd op nationaliteit en verblijfsstatus, niet uitsluitend op inschrijving bij de sociale zekerheid. Kwetsbare groepen zoals werklozen, ouderen en mensen in langdurig zwangerschapsverlof hebben recht op gratis behandeling zonder bijdragen te betalen.
- Vraag je socialsecuritynummer (Numero di Previdenza Sociale) aan via je werkgever of rechtstreeks bij het Istituto di Sicurezza Sociale (ISS).
- Toon je socialsecuritynummer, verblijfscertificaat en legitimatiebewijs bij het ISS-kantoor om je in te schrijven voor de openbare gezondheidszorg.
- Ontvang je Tessera Sanitaria (zorgpas), meestal binnen twee tot vier weken.
- Kies een huisarts (medico di base) uit het ISS-overzicht.
Eigen bijdragen
- Huisartsbezoek (openbaar): Gratis met de Tessera Sanitaria.
- Specialistenbezoek (openbaar): €10–€30 eigen bijdrage.
- Recepten: Gesubsidieerd; de meeste medicijnen kosten €2–€10.
- Tandheelkundige zorg (openbaar): Beperkt; de meeste inwoners gaan naar een particuliere tandarts (€50–€150 per bezoek).
- Spoedeisende hulp: Gratis voor inwoners; eigen bijdrage van €10–€25 bij niet-spoedeisend gebruik.
Ontvang een persoonlijk verhuisplan
Vul je e-mailadres in en we sturen je een op maat gemaakte checklist plus drie offertes van gecontroleerde verhuizers.
Bankieren & Financiën
San Marino heeft een eigen banksysteem, los van de Italiaanse en EU-systemen, hoewel het nauw verbonden is via bilaterale overeenkomsten.
Een bankrekening openen
- Wanneer: Zodra je een verblijfsvergunning hebt of in ieder geval een bewijs van een lopende aanvraag. Een lokale rekening is essentieel voor het betalen van huur, het ontvangen van salaris en het doen van dagelijkse uitgaven.
- Benodigde documenten: Geldig paspoort of verblijfsvergunning; bewijs van lokaal adres (huurcontract of energierekening); Codice Fiscale Sammarinese; bewijs van inkomen of werkgelegenheid.
- Belangrijkste banken voor expats:
- Cassa di Risparmio della Repubblica di San Marino (CARISP): De grootste en oudste bank van San Marino, met een compleet aanbod aan persoonlijke en zakelijke rekeningen inclusief online bankieren.
- Banca di San Marino: Een grote commerciële bank met concurrerende tariefstructuren en diensten die zijn afgestemd op inwoners.
- Banca Agricola Commerciale Istituto Bancario Sammarinese (BAC): Bekend om persoonlijke service en een sterk lokaal filiaalnetwerk.
De Codice Fiscale Sammarinese
- Wat het is: Je Sammarinese belastingidentificatienummer, essentieel voor vrijwel alle officiële en financiële transacties — werkgelegenheid, bankieren, inschrijving voor de gezondheidszorg, huurcontracten en voertuigregistratie.
- Wanneer uitgegeven: Bij goedkeuring van je verblijfsvergunning of, voor Italiaanse burgers, bij inschrijving bij het Ufficio Anagrafe.
- Waarom je het nodig hebt: Zonder een Codice Fiscale kun je geen bankrekening openen, een huurcontract tekenen, je inschrijven voor de gezondheidszorg of legaal werken in San Marino.
Functies & kosten van een bankrekening
- Maandelijkse accountbeheerkosten: €2–€8 (vaak kwijtgescholden voor het eerste jaar of voor rekeningen boven een minimumsaldo).
- Debitcard: Gratis of €5–€15/jaar.
- Creditcard: €20–€50/jaar (beperkte beschikbaarheid; veel inwoners gebruiken in Italië uitgegeven kaarten).
- Internationale overboekingen (SEPA): €0–€5 per overboeking.
- Internationale overboekingen (SWIFT): €15–€40 per overboeking.
Betalingscultuur
San Marino is een contantvriendelijke samenleving, hoewel de kaartacceptatie gestaag is toegenomen. Contactloos betalen is beschikbaar bij de meeste grotere winkels en restaurants, maar kleinere gelegenheden en markten geven mogelijk nog de voorkeur aan contant geld. Pinautomaten (Bancomat) zijn wijdverspreid in San Marino City, Borgo Maggiore en Serravalle. Mobiele betaalapps (Google Pay, Apple Pay) worden geaccepteerd bij grote winkels. Italiaanse bankpassen werken probleemloos in heel San Marino.
Kosten van levensonderhoud in San Marino
San Marino is opvallend betaalbaar in vergelijking met andere Europese microstaten. De kosten zijn grofweg vergelijkbaar met die in de Italiaanse regio Emilia-Romagna, met enige variatie tussen de hoofdstad en de omliggende castelli.
Maandelijks budgetoverzicht
| Categorie | Budget alleenstaande | Budget gezin (3 personen) |
|---|---|---|
| Huur (1-slaapkamer / 3-slaapkamers) | €500–€700 | €750–€1.100 |
| Nutsvoorzieningen (elektriciteit, water, gas, verwarming) | €100–€180 | €150–€280 |
| Boodschappen | €250–€350 | €500–€700 |
| Vervoer | €25–€50 | €60–€150 |
| Zorgverzekering (particulier, indien van toepassing) | €80–€250 | €200–€500 |
| Internet & mobiel | €30–€50 | €40–€60 |
| Eten uit & entertainment | €100–€200 | €200–€400 |
| Geschatte totale kosten | €1.000–€1.800 | €1.800–€3.200 |
Gedetailleerd kostenoverzicht
Huisvesting:
- 1-slaapkamerappartement (centrum): €550–€700/maand
- 1-slaapkamerappartement (buiten centrum): €450–€650/maand
- 3-slaapkamerappartement (centrum): €800–€1.100/maand
- Vaste lasten (appartement van 85 m²): €100–€180/maand
- Internet (breedband): €25–€40/maand
Boodschappen & Eten:
- Wekelijkse boodschappen (1 persoon): €60–€85
- Restaurantmaaltijd (informeel, per persoon): €12–€20
- Restaurantmaaltijd (middensegment, per persoon): €25–€45
- Koffie (espresso): €1,00–€1,50
Vervoer:
- Buskaartje (enkele reis, AASS-bus): €1,50
- Maandabonnement bus: €20–€30
- Benzine (per liter): €1,70–€1,90
- Autoverzekering (jaarlijks): €400–€800
Vrije tijd & Entertainment:
- Sportschoolabonnement: €30–€60/maand
- Bioscoopkaartje: €7–€10
- Museumbezoek (bijv. Staatsmuseum): €4–€8
Vergelijking met buurlanden
- vs Italië (Emilia-Romagna): Vrijwel vergelijkbaar; San Marino is iets goedkoper voor uit eten gaan en huur, maar geïmporteerde producten kunnen duurder zijn.
- vs Monaco: Aanzienlijk goedkoper — huren in San Marino zijn 60%–80% lager dan in Monaco.
- vs Liechtenstein: San Marino is ongeveer 30%–50% betaalbaarder over de meeste uitgavencategorieën.
Douane & Importregels
San Marino maakt geen deel uit van de EU-douaneunie, hoewel het nauwe handelsovereenkomsten met de EU heeft en de euro gebruikt. Dit betekent dat goederen uit Italië of andere EU-landen technisch als invoer worden behandeld.
Persoonlijke bezittingen bij verhuizing
Gebruikte persoonlijke bezittingen kunnen in het algemeen douanevrij worden geïmporteerd als ze minstens zes maanden in je bezit zijn geweest en uitsluitend voor persoonlijk gebruik zijn bestemd. Je hebt nodig:
- Een gedetailleerde inventarislijst (in het Italiaans of met een beëdigde vertaling).
- Bewijs van adreswijziging (verblijfsvergunning of registratiebevestiging).
- Vrachtbrief of luchtvrachtbrief.
- Geldig legitimatiebewijs (paspoort en verblijfsvergunning).
Beperkte en verboden goederen
- Vuurwapens vereisen een speciale vergunning van de Gendarmeria (politie).
- Geneesmiddelen op recept moeten worden vergezeld van een artsverklaring en de originele verpakking.
- Planten en landbouwproducten zijn onderworpen aan fytosanitaire keuring.
- Waardevolle elektronica en nieuwe artikelen kunnen aan invoerrechten onderhevig zijn.
Huisdierverhuizing
Huisdieren die San Marino binnenkomen, moeten voldoen aan met de EU vergelijkbare gezondheidsvoorschriften, aangezien de grens met Italië in de praktijk als instappunt fungeert.
Eisen voor honden en katten
- Microchip (ISO 11784/11785-standaard).
- Geldig rabiësvaccin (toegediend minimaal 21 dagen voor reis).
- EU-huisdierenpaspoort of officieel diergeneeskundig gezondheidscertificaat, afgegeven binnen 10 dagen voor vertrek.
- Lintwormbehandeling (voor honden, binnen 120 uur voor binnenkomst indien afkomstig uit bepaalde landen).
Andere huisdieren
- Vogels, konijnen en kleine zoogdieren vereisen mogelijk een diergeneeskundig gezondheidscertificaat en in sommige gevallen invoervergunningen.
- Reptielen en exotische dieren vereisen CITES-documentatie indien van toepassing.
Tip: Neem voor aankomst contact op met de lokale diergeneeskundige dienst (Servizio Veterinario) om de vereisten te bevestigen en vertraging te voorkomen.
Rijden & Vervoer
Een voertuig importeren
Voertuigen die San Marino worden binnengebracht, moeten bij de grens worden aangegeven. De belangrijkste stappen zijn:
- Toon het kentekenbewijs, het eigendomsbewijs en het verzekeringscertificaat.
- Rijd door een technische keuring (revisione) bij het keuringsstation van San Marino.
- Registreer het voertuig bij de Ufficio della Motorizzazione (kentekenregistratie) en verkrijg Sammarinese kentekenplaten.
- Voertuigen van buiten de EU kunnen aan invoerrechten onderhevig zijn.
Je rijbewijs omruilen
- Buitenlandse rijbewijzen zijn geldig voor tijdelijke bezoeken (tot 90 dagen).
- Permanente bewoners moeten hun rijbewijs binnen een jaar omruilen.
- Rijbewijzen uit EU/EER-landen en landen met een wederkerigheidsverdrag kunnen zonder examen worden omgeruild.
- Alle overige rijbewijzen vereisen het afleggen van een theorie-examen en een praktijkrijexamen (beschikbaar in het Italiaans).
Openbaar vervoer
San Marino heeft een busnetwerk dat wordt beheerd door AASS (Azienda Autonoma di Stato per i Servizi Pubblici) en alle belangrijke castelli verbindt. Het systeem is betrouwbaar maar beperkt in frequentie — de meeste bewoners gebruiken een eigen voertuig of lopen, gezien de compacte omvang van het land. Er is ook een busverbinding met Rimini in Italië.
Taal & Cultuur
Heb je Italiaans nodig?
Ja. Italiaans is de enige officiële taal en wordt gebruikt in alle overheidskantoren, scholen, de gezondheidszorg en het dagelijks leven. Engels wordt gesproken in toeristische bedrijven (hotels, restaurants, winkels in het historische centrum), maar wordt niet veel gebruikt in administratieve of professionele omgevingen. Italiaans leren is essentieel voor volledige integratie.
Italiaanse taalniveaus (CEFR)
- A1 (Beginner): Eenvoudige begroetingen, eten bestellen, de weg vragen. Haalbaar in 2–3 maanden met regelmatig studeren.
- A2 (Elementair): Eenvoudige gesprekken over het dagelijks leven, boodschappen doen, afspraken. 4–6 maanden.
- B1 (Gevorderd): De meeste dagelijkse situaties aankunnen, communicatie op de werkplek begrijpen. 8–12 maanden.
- B2 (Vloeiend): Vlot in professionele en sociale contexten, het lokale nieuws en discussies kunnen volgen. 12–18 maanden.
Materiaal om een taal te leren
- Scuola di Italiano per Stranieri (Rimini): Verschillende scholen in het nabijgelegen Rimini bieden intensieve cursussen die populair zijn bij inwoners van San Marino.
- Duolingo / Babbel: Handig om een basiswoordenschat op te bouwen.
Culturele normen en etiquette
Begroetingen:
- Een handdruk is gebruikelijk bij een eerste ontmoeting; vrienden en bekenden geven elkaar twee zoenen (rechterwang eerst).
- Gebruik formele aanspreekvormen (Dottore, Signore, Signora) in professionele en officiële situaties totdat je wordt uitgenodigd om voornamen te gebruiken.
Sociaal leven:
- Maaltijden staan centraal in het sociale leven. De lunch is de belangrijkste maaltijd, en etenuitnodigingen komen vaak voor zodra je vriendschappen opbouwt.
- Stiptheid wordt gewaardeerd, maar wordt in sociale situaties niet strikt gehandhaafd; 10–15 minuten te laat is acceptabel.
Betrokkenheid bij de gemeenschap:
- De Sammarinese samenleving hecht veel waarde aan deelname aan burgerlijke en culturele evenementen. Bijwonen van lokale festivals — vooral de Medieval Days (Settembre Sammarinese) in september — is een van de beste manieren om te integreren.
- Vrijwilligerswerk bij lokale verenigingen (sportclubs, culturele genootschappen, religieuze organisaties) is een bewezen manier om relaties op te bouwen.
Verhuischecklist
- Onderzoek de vereisten voor visum/verblijf en begin met je aanvraag voor de Permesso di Soggiorno.
- Verkrijg een geapostilleerd strafblad uit je land van herkomst.
- Vraag offertes aan bij minimaal drie internationale verhuisbedrijven die ervaring hebben met microstaten.
- Begin met het leren van basisitaliaans als je dit nog niet beheerst.
- Zorg voor een bewijs van huisvesting (huurcontract of bevestiging van een verhuurder).
- Bevestig je verhuisbedrijf en de verzenddatum.
- Maak een gedetailleerde inventarislijst van al je bezittingen voor de douane.
- Regel een ziektekostenverzekering (particuliere polis om de periode vóór inschrijving bij de overheidszorg te overbruggen).
- Informeer je huidige bank en onderzoek bankmogelijkheden in San Marino.
- Verzamel alle benodigde documenten (paspoort, pasfoto's, arbeidscontract, financiële bewijzen).
- Bevestig het afleveradres en de toegangsregelingen voor je zending.
- Stel postdoorzending in vanaf je huidige adres.
- Pak een essentials-tas met documenten, medicijnen en basisbenodigdheden voor de eerste week.
- Zeg op of draag nutsvoorzieningen, abonnementen en lidmaatschappen bij je huidige woning over.
- Controleer alle reisdocumenten (paspoort, ontvangstbewijs visumaanvraag, vlieg-/buskaartjes).
- Bevestig de aankomstdetails met je verhuurder of makelaar.
- Zorg dat je contant geld of een internationaal geaccepteerde bankpas hebt voor de eerste uitgaven.
- Maak een back-up van belangrijke digitale documenten en neem gedrukte kopieën mee van cruciaal papierwerk.
- Reis San Marino binnen via Italië en ga naar je accommodatie.
- Als je zending is aangekomen, controleer deze dan en teken de afleverbon.
- Ga naar het Ufficio Anagrafe om het inschrijfproces te starten.
- Open een bankrekening bij CARISP, Banca di San Marino of BAC.
- Koop een lokale simkaart (TIM, Vodafone of WindTre — allemaal Italiaanse providers met dekking in San Marino).
- Dien je aanvraag voor de Permesso di Soggiorno in bij de Segreteria di Stato.
- Schrijf je in voor de Codice Fiscale Sammarinese.
- Schrijf je in bij het ISS voor de openbare gezondheidszorg en kies een huisarts.
- Registreer je voertuig (indien van toepassing) bij het Ufficio della Motorizzazione.
- Maak je vertrouwd met je castello — zoek de dichtstbijzijnde apotheek, supermarkt en bushalte.
- Schrijf je in voor een cursus Italiaans.
- Verken alle negen castelli om het gebied te vinden dat het beste bij je levensstijl past.
- Word lid van een lokale club, sportteam of culturele vereniging.
- Stel terugkerende betalingen in (huur, nutsvoorzieningen, verzekeringen) via je Sammarinese bankrekening.
- Begin met het omruilen van je rijbewijs (indien nodig).
Waar je tools en bronnen vindt
ReloAdvisor-tools:
- Volumecalculator — Bereken hoeveel ruimte je inboedel nodig heeft.
- Video-inspectie — Ontvang een nauwkeurige offerte met een beoordeling op afstand via video.
- Verhuiskostenberekening — Vergelijk offertes van internationale verhuizers.
Officiële bronnen van San Marino:
- Segreteria di Stato per gli Affari Interni — Verblijf en immigratie: https://www.interni.sm
- Ufficio Anagrafe — Burgerlijke registratie
- Istituto per la Sicurezza Sociale (ISS) — Publieke gezondheidszorg en sociale zekerheid: https://www.iss.sm
Expatgemeenschappen:
- Facebookgroepen: "Expats in San Marino", "San Marino Community"
- Expat.com San Marino-forum
- Internations-afdeling San Marino
Gerelateerde gidsen:
- Verhuizen naar Italië
- Verhuizen naar Monaco
- Verhuizen naar Liechtenstein
